Elhuyar Fundazioa
Eguneratze-data 2010/9/9
Zientzia-hiztegiak Dibulgazio-liburuak CAF-Elhuyar sariak
Artikuluak
Argazkiak
Sarean
Agenda
Hileko zerua
Dosierrak
Multimedia
Elhuyar aldizkaria
Elhuyar 1974-1996
Zientzia-hiztegiak
Euskara teknikoa
Dibulgazio-liburuak
CAF-Elhuyar sariak
Teknoskopioa
[asteko laburpena]
[gaiak]

 
Erabiltzaileak
DOSIERRak
Giza genoma eta helize-bikoitzaren historia
Edukiak  
Giza genoma
2003/04/15 | Carton Virto, Eider | Roa Zubia, Guillermo |

Giza genoma


Genoma garai honetako zientziaren esparru nagusitzat hartu da. Azido nukleikoen (DNA eta RNA) funtzioa eta egitura argitu zen heinean, kodetzen duten informazioa irakurtzeko irrika sortu zen. Azken urteetan gizakion informazio genetikoa eskuratzeko proiektuari heldu diote zientzialariek. Tarte horretan, diru asko mugituko duen beste edozein gai bezalaxe, lehia politikoak, komertzialak, etikoak eta zientifikoak sortu dira.

Zientziaren historian 2000. urtean giza genomaren sekuen tziarena izango da. Gizakion zelula guzti-guztiek duten informazio genetikoa irakurri zela aldarrikatu zen. Informazio horren barne, gizaki osoa egiteko behar den guztia zehaztuta dago.

Laborategi askotako lana biltzen zuen proiektu handi bat izan zen kontuaren jatorria. Diru publikoarekin babestu zeneta Human Genome Proyect (HGP) izena eman zitzaion. Geroago, hango langile batek sortutako enpresa pribatu batek, Celera Genomics enpresak, beste metodologia azkarrago bat erabili zuen helburu berarekin. Bi erakunde horien lanaren eta lehiaren ondorioz, giza genomaren informazioa irakurtzen bukatu zutela iragarri zuten. Lana ez zegoen bukatuta, baina iragarpena bien interesetarako egokia zen.

Komunitate zientifikoarentzat nahiz gizartearentzat giza genomaren proiektuak ondorio asko erantsita ekarri ditu. Gaurko gaixotasun nagusiekin, klonazioarekin, antropologiarekin, eboluzioarekin, auzitegietako zientziarekin eta beste hainbat esparrurekin zerikusia handia du genetikak. Horretaz gain, arazo etiko eta soziologiko berri asko sortu ditu.

Hala eta guztiz ere, genoma zientziarentzat aurrera pauso handia da, ikerketa berri askotarako ateak zabaldu dituelako. Genomaren informazioa bera ez ezik, informazioaren egitura eta antolamendua ere ezusteko asko ekarri die biokimikariei. Oraindik ere analisia ez da bukatu, izan ere, hasi besterik ez da egin.

Genomarekin zerikusia duten gogoetak, beraz, esparru guztietara zabaldu dira. Hemen, aldiz, eduki gutxi batzuetara mugatu beharko gara:

 


Edukiak
Giza genoma
Zer da genoma?
Nolakoa da genoma?
Helize bikoitzak mende-erdia
Rosalind Franklin: zientzialari deuseztatua
Hainbat mugarri DNAren historian
Giza genomaren sekuentziazioaren historia
Beste izaki batzuen genomaren sekuentziazioa
Mutazioak: zertarako balio dute akatsek?
Ikerketaren hurrengo urrats logikoa: proteoma
 

 

Artikuluak:
Genetika XX. mendean
Islandiako lezioa: genomika, arlo pribatuaren eta publikoaren arteko zientzia
Gene-kopurua: ezjakintasunaren kronika
Geneek ez dute guztiaren erantzuna
Estekak:
Human Genome Project informazioa
Sareko baliabideen gida
Celera Genomics enpresa
Nature aldizkariaren genomaren web gunea
Virtual Genome Center
double helix: 50 years of DNA
Happy Birthday, DNA
DNA anniversary
Copyright © 2004 Elhuyar Fundazioa - Eskubide Guztiak Erreserbatuta.
webmaster@elhuyar.com - Tel.: +34 943 36 30 40
800x600 eta Internet Explorer 5.5-erako egokitutako gunea